نکوداشت استاد صدرالدین شایسته شیرازی

نکوداشت استاد صدرالدین شایسته شیرازی در موزه مکتب کمال‌الملک

چهل‌و‌ششمین نشست پژوهشی در موزه مکتب کمال‌الملک برگزار خواهد شد.
به گزارش تندیس؛ چهل و ششمین نشست پژوهشی با یاد مرحوم استاد صدرالدین شایسته شیرازی از شاگردان استاد کمال‌الملک، بعداز‌ظهر سه‌شنبه 23 دی ساعت 16 الی 18 در موزه‌ی مکتب کمال‌الملک برگزار خواهد شد و در این مراسم آقایان رضاقلی سالور قاجار، هادی سیف و شهرام کریمی به ایراد سخن خواهند پرداخت. در انتها نیز فیلمی از زندگی این هنرمند برجسته معاصر به نمایش درخواهد آمد.
در دنباله‌ی این مراسم که با همکاری سازمان زیباسازی تهران، موزه مکتب کمال‌الملک ومجله تندیس برگزار خواهد شد، نمایشگاهی از آثار، اسناد و عکس‌های استاد شایسته پیش روی علاقه‌مندان قرار خواهد گرفت.
صدرالدین شایسته شیرازی، نگارگر، نقاش، خطاط و پیکرتراش (فرزند حاج سیدعلیرضا شیرازی) در سال 1264 در شیراز و محله‌ی سرباغ متولد شد. او مبانی هنر را نزد فرصت‌الدوله شیرازی آموخت و پس از آن نزد کمال‌الملک شاگردی کرد. میرزا محمد‌نصیر الحسینی ملقب به “میرزا آقا” که به “فرصت شیرازی” شهرت داشته، شاعر، نقاش، ادیب و موسیقیدان دوره‌ی قاجار بوده است. علاوه بر این دو استاد، صدرالدین نزد میرزا محمدتقی مذهّب‌باشی نیز خط و تذهیب را فرا گرفت. در میان استادانی که تجربه کرد، کمال‌الملک همواره برای او استاد دیگری بود و تا آخر عمر در دل ارادت ویژه‌ای به ایشان داشت.
در اوایل جوانی به منظور آموختن نقاشی و کسب فیض از محضر کمال‌الملک به تهران سفر کرد. عادت استاد در مدرسه‌ی صنایع مستظرفه این بود که از تمام هنرجویان در بدو امر آزمونی به عمل آورد تا توانایی آن‌ها را به‌خوبی دریابد. بسیاری از شاگردان از این آزمون سربلند بیرون نمی‌آمده‌اند، اما صدرالدین موفق می‌شود نظر استاد را به خود جلب کند.
آثار شایسته به سبک واقع‌گرا اجرا شده و معمولاً بر اصول و قواعد نقاشیِ دوره‌ی قاجار تأکید ویژه‌ای دارد. با این حال ویژگی‌های منحصربه‌فردی در رنگ‌گذاری و ترکیب‌بندیِ آثار او به چشم می‌خورد. صدرالدین شیرازی از آن دست نقاشانی است که کمتر می‌توان سراغی از آثار او در موزه‌های ایران گرفت؛ بلکه آثارش بیشتر نزد مجموعه‌داران خصوصی نگهداری می‌شود. وی تسلط قابل توجهی در شبیه‌سازی، ساخت رنگ‌های طبیعی و ترکیب‌بندی‌های حساب‌شده دارد.
از کارهای خوبش می‌توان به “کریم‌خان و وزیرش آقا باباخان”، “شمایل کریم‌خان”، “شمایل آقا لطفعلی‌خان زند” و “چهره‌ی جوان قاجاری” (نقاشی روی بشقاب) اشاره کرد.
علاوه بر آثار مختلفی که به‌یادگار گذاشته، باید از مرمت نقاشی کاشی‌های ارگ کریمخانی شیراز هم یاد کرد. معمولاً رنگ‌های مورد استفاده‌اش را شخصاً تهیه می‌کرد. سطح تابلوهایش کمی غبارآلود است. ظاهراً در رنگ‌های خود ماده‌ای می‌ریخته که پس از خشک‌شدن چنین حالتی به کار می‌داده است.
صدرالدین شیرازی در طول حیات خود شاگردان زیادی تربیت کرد که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به منوچهر معتبر، حبیب آیت‌اللّهی، کاظم اردوبادی، ناصر نمازی، خانم عزت مهندسی و منوچهر پناهی اشاره کرد که برخی از آن‌ها از نوگرایان نقاشی ایران محسوب می‌شود. استاد شایسته در مهر ماه 1362 دار فانی را وداع گفت.
گفتنی است: نمایشگاه آثار و عکس‌های استاد صدرالدین شایسته  تا 23 بهمن ماه پیش‌روی علاقمندان قرار خواهد داشت. موزه‌ی مکتب کمال‌الملک در میدان بهارستان، خیابان دانشسرا، باغ نگارستان واقع شده است.

منبع: سايت تنديس