سوررئالیسم در عکاسی | مرز میان تخیل و واقعیت

سوررئالیسم در عکاسی | مرز میان تخیل و واقعیت
بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم
سورئالیسم در عکس‌های من ری

نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند

سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر


سوررئالیسمجنبش سوررئالیسم پس از جنگ جهانی اول و به‌دنبال جنبش دادائیسم شکل گرفت، در واقع سوررئالیسم جنبشی بر ضد تمدن بود. هدف این جنبش تنها انقلاب فکری و هنری نبود، بلکه در عین حال انقلابی اجتماعی را در راستای رهایی کامل بشریت دنبال می‌کرد، به نیت رسیدن به جهان‌بینی تازه. این جنبش تحت تأثیر بحران نظام‌های مختلف تلقی جهان، در جستجوی اساس‌های تازه‌ای بودند، مانند معاصران مارکسیست‌شان و رومانتیک‌های قرن پیش، به فکر کشف قوانینی بودند که رهیافت تازه‌ای از انسان را بر آن‌ استوار کنند.سوررئالیسمطلایه‌دار این جنبش آندره برتون André Breton بود که خود تحت تأثیر تحقیقات فروید قرار داشت. این جنبش در سال ۱۹۲۲ به‌طور رسمی از فرانسه آغاز شد؛ که بازتابی از نابسامانی‌ها و آشفتگی‌های قرن بیستم به‌شمار می‌رفت.
این مکتب که در حوزه‌ی ادبیات و سپس نقاشی شروع به فعالیت کرده بود، کم‌کم در عرصه‌ی سینما که بستری مناسب برای پروراندن تخیل بود پا نهاد؛ و همین امر باعث شد تا سوررئالیسم تأثیر عمیقی بر عکاسی قرن بیستم بگذارد. با این حال عکاسان انگشت شماری مستقیماً با این جنبش سروکار داشتند که در این میان نمی‌توان تأثیر نقاشان دادائیست را بر آن‌ها منکر شد؛ نقاشانی همچون مارسل دوشان و فرانسوا پیکابیا.سوررئالیسمدر میان عکاسانی که از این جنبش تأثیر پذیرفتند می‎‌توان به لازلو موهولی ناگی Laszlo Moholy-Nagy اشاره کرد. طبق نظر وی: «دوربین موجوداتی را قابل رؤیت می‌سازد که نمی‌توان دید یا در ابزار موجود اپتیکال، چشم، در نمی‌آید؛ به عبارت دیگر دوربین عکاسی تکمیل کننده یا متمم ابزار اپتیکال، یعنی چشم است.» وی که یکی از اساتید باهاوس بود با سازمان‌بندی نور و سایه و شبکه‌بندی سایه‌ها اجسام را از قلمرو تخیل بیرون می‌کشید.سوررئالیسمدر این میان نمی توان از من ری Man Ray چشم پوشی کرد. وی که با نویسندگان و شاعران مترقی و آنارشیست در ارتباط بود، در سبک شعرآوانگارد تجربه‌ورزی کرده و فعال سیاسی رادیکال شده بود، و در جنگ جهانی اول در گروه دادای نیویورک عضو شده بود. من ری با الهام از نقش‌مایه‌های ماشین‌وار در آثار نقاشانی همچون دوشان و پیکابیا به کار پرداخت و تصاویری را بدون استفاده از دوربین ثبت کرد و آنها را «ریوگراف» نامید. دادائیستی‌ترین عکس وی زمانی شکل گرفت که در حال عکاسی مد بود. طبق گفته‌ وی: «به طور اتفاقی قیف کوچک شیشه‌ای، پیمانه و دماسنج را داخل سینی روی کاغذ خیس عکس گذاشتم، نور را لحظه‌ای روشن کردم، تصویری در برابر چشمانم شکل گرفت که سایه نمای ساده اشیایی نبود که معمولاً در عکاسی مستقیم دیده می‌شود، بلکه فرمی واپیچیده و شکسته بخاطر عبور نور از شیشه‌ای بود که کم و بیش در تماس با سطح کاغذ قرار گرفته و در برابر پس زمینه سیاه برجسته شده بود که کم و بیش در تماس با سطح نور چراغ سیاه شده بود.» وی با این کار اشیای معمولی روزمره را به چیزهایی رازآلود تبدیل می‌ساخت.سوررئالیسمدر قسمت‌های آینده با عکاسان دیگری که در این مکتب فعالیت می‌کردند آشنا خواهید شد.
منابع:
۱- مکتب‌های ادبی؛ ترجمه رضا سید حسینی، مؤسسه انتشارات نگاه.
۲-  عکاسی نمایی از مدرنیسم، نوشته‌ی ون درن کوک، ترجمه‌ی غلامحسین فتح‌الله نوری، حرفه هنرمند.سوررئالیسم

قسمت‌های قبل از خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم را اینجا بخوانید:

فرید لندر

فرید لندر؛ عکاسِ بندباز | سورئالیسم در عکاسی خیابانی

فرید لندر عکاسی خیابانی را وارد ساحتی سوررئال کرد بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر لی فرید لندر Lee Friedlander رفتارش همچون یک بندباز است. پویایی درونی مناظر شهری او منطقاً همان‌قدر چالش برانگیز است که نت‌های هماهنگ اندکی نامتوازن در موسیقی. در تمامی آنها حسی از قرابت دیده می‌شود. در عکس‌هایش اغلب فضا […]

بدون دیدگاه
مارتین مونکاچی لحظه قطعی

مارتین مونکاچی لحظه قطعی را پیش از برسون ثبت کرد

مارتین مونکاچی لحظه قطعی را پیش از برسون ثبت کرد! بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر مارتین مونکاچی martin munkacsiبه گفته‌ی جی. هربرت تایلر: «محتوا بسیار چشمگیر است. این عکس سرنوشت یأس آور انسان را نشان می‌دهد. ماهی‌های ساردین فشرده در قوطی کنسرو، یا شهری بسیار متراکم، بدون هوا و خالی از افق که […]

بدون دیدگاه
الکساندر رودچنکو

الکساندر رودچنکو ملغمه‌ای از مکتب‌های کوبیسم و فوتوریسم

الکساندر رودچنکو ملغمه‌ای از مکتب‌های کوبیسم و فوتوریسم بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر  الکساندر رودچنکو alexander rodchenko«در عکاسی نقطه دید قدیم حاکم است، زاویه دید انسانی که بر زمین ایستاده و راست به روبرو می‌نگرد. من آن را عکاسی در راستای ناف شکم می‌نامم و همراه دوستانی که به شیوه‌ی جدید عکاسی می‌کنند […]

بدون دیدگاه
فتومونتاژ عکاسی سورئالیسم فرانتس رو

فتومونتاژ و عکاسی سورئالیسم در آثار فرانتس رو

فتومونتاژ و عکاسی سورئالیسم در آثار فرانتس رو بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر فرانتس رو franz roh زمانی که فرانتس رو در دانشگاه‌های لایپزیک، برلین، بازل و مونیخ ادبیات و تاریخ هنر می‌خواند، به هنر علاقه‌مند شد. وی در سال ۱۹۱۸ دستیار مورخ بزرگ هنر هاینریش ولفلین بود و رساله‌ای درباره‌ی نقاشی آلمانی در […]

بدون دیدگاه
عکاسی انتزاعی

عکاسی انتزاعی با تاثیر پذیری از سبک همفامی

عکاسی انتزاعی با تاثیر پذیری از سبک همفامی فرانسیس جوزف بروگوئر Francis Joseph Bruguière بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر فرانسیس جوزف بروگوئر در زمینه‌های مختلف عکاسی فعالیت می‌کرد که می‌توان به عکاسی تبلیغاتی در نشریات وُگ، هارپرز بازار، ونیتی‌فر و اتحادیه اروپا اشاره کرد. وی با به‌کارگیری نقاشی توانست با شناختی که از […]

بدون دیدگاه
روبرت پتسشو

روبرت پتسشو عکاسی بر فراز آسمان

روبرت پتسشو عکاسی بر فراز آسمان بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر روبرت پتسشو Robert Petschow جزء اولین عکاسانی است که از داخل بالن تصاویری را ثبت کرده است، او به مناظری که از آسمان می دید بسیار توجه می‌کرد و بر آن شد تا برای ثبت آنها عکاسی را بیاموزد. علاقه‌ی وی به […]

بدون دیدگاه
ایموجن کانینگهام

ایموجن کانینگهام عکاس فرم‌های انتزاعی گیاهان در نزاع با عصر ماشین

ایموجن کانینگهام عکاس فرم‌های انتزاعی گیاهان در نزاع با عصر ماشین بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر ایموجن کانینگهام عکاسی که با خلق فرم‌های انتزاعی گیاهان به نزاع با عصر ماشین می‌رود. ایموجن کانینگهام (Imogen Cunningham (1883-1976 عکاسی که در سن نود سالگی همچنان شخصیت نافذی داشت. وی یکی از عکاسان مدرن پیشتاز بود که […]

بدون دیدگاه
ادوارد وستون

ادوارد وستون عکاسی که با فرم‌ها شعر می‌سرود

ادوارد وستون عکاسی که با فرم‌ها شعر می‌سرود بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم|خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر ادوارد وستون به عنوان یکی از استادان عکاسی قرن بیستم شناخته شده است. عکس‌های بسیار ارزشمندی از وی برجای مانده، و چاپ‌های فوق‌العاده‌ای که تمامی عکاسان دنیا را تحت تأثیر قرار داده است. وی در زمینه‌های وسیعی عکاسی کرده و نمی توان نگاه […]

بدون دیدگاه
رالف اشتاینر عکاس فرمالیسم

رالف اشتاینر عکاس فرمالیسم و تاثیر هنر شرق

رالف اشتاینر عکاس فرمالیسم و تاثیر هنر شرق تحت تاثیر  آرتور وسلی داو مدرس نوآور طراح کالج مدرسان کلمبیا بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند سایت تندیس تلخیص محدثه شادمهر رالف اشتاینر Ralph Steiner، عکاس و فیلم ساز امریکایی تحت تأثیر آرتور وسلی داو مدرس نوآور طراح کالج مدرسان کلمبیا بود. وی مجذوب دیدگاه‌های زیباشناختی وی شد و در […]

بدون دیدگاه
پل استرند

خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم

بررسی سیر عکاسان فرمالیسم تا پلورالیسم  | خلاصه کتاب عکاسی نمایی از مدرنیسم نوشته: ون درن کوک | ترجمه: غلامحسین فتح الله نوری | انتشارات حرفه هنرمند تلخیص محدثه شادمهر مجموعه‌ی پیش رو شامل بخشی از عکس‌هایی است که در موزه‌ی هنر مدرن سانفرانسیسکو گرد آمده و تاریخچه‌ای از عکاسی قرن بیستم و پیوندش با هنر معاصر را نشان می‌دهد. این مجموعه در قالب چهار بخش فرمالیسم، سورئالیسم، اکسپرسیونیسم و پلورالیسم است. و نویسنده آن ون درن کوک مدیر موزه‌ی عکاسی، […]

بدون دیدگاه